Oorsuizen - Tinnitus

Wat is tinnitus?

Veel mensen hebben last van oorsuizen of tinnitus. Zij horen geluiden zoals ruisen, piepen of fluiten, hoog of laag, hard of zacht, onafgebroken of bij vlagen.  Maar behalve zijzelf kan niemand deze geluiden horen.

Tinnitus komt bij ongeveer één miljoen Nederlanders voor. Tien procent daarvan heeft er veel last van en bij enkele tienduizenden mensen zijn de klachten zo erg dat dit psychosociale problemen veroorzaakt. Gelukkig weten we uit ervaring dat een heel groot deel van deze groep uiteindelijk met tinnitus leert omgaan en weer kan functioneren in het maatschappelijke- en sociale leven.

Wat zijn de oorzaken?

De precieze oorzaak van tinnitus is vaak niet te achterhalen. Tinnitus kan het gevolg zijn van langdurige blootstelling aan (te veel) lawaai, maar ook van afwijkingen aan het gehoororgaan, de hersenen of het kaakgewricht. Daarnaast komt het voor als bijverschijnsel van andere aandoeningen of ontstaat het als bijwerking van bepaalde medicijnen. Uw KNO-arts zal met u bepalen of verder onderzoek naar mogelijk behandelbare oorzaken bij u nodig is.

Wat nu als er medisch niets aan uw tinnitusklachten gedaan kan worden? De medische behandelmogelijkheden van tinnitus zijn helaas nog zeer beperkt en hangen nauw samen met de mogelijke oorzaak. Als onderzoek heeft uitgewezen dat er medisch weinig of niets gedaan kan worden, betekent dat gelukkig nog niet dat er geen behandeling mogelijk is!

Wat is dan wel mogelijk?

Wat u zelf kunt doen
Laat u informeren en vertel het uw omgeving. In publicaties en op websites kunt u veel informatie vinden over tinnitus. Die informatie kan u helpen om te begrijpen wat tinnitus is en hoe u ermee kunt omgaan. Vertel aan mensen in uw directe omgeving waar u last van heeft. Daarbij kan de cd met voorbeelden van tinnitusgeluiden, verkrijgbaar bij de NVVS, behulpzaam zijn. Zoek afleiding en ontspanning

Uit ervaringen van mensen met tinnitus weten we dat afleiding en ontspanning goed kan helpen in het omgaan met tinnitus. Spanning en stress verhevigen vaak de klachten. Probeer dit te vermijden! Ontspanningstechnieken kunnen hierbij helpen. Deel uw ervaringen

Het helpt om te weten dat er, net als u, veel meer mensen zijn die tinnitus hebben. Het kennisnemen van hoe anderen met tinnitus omgaan, kan helpen om zelf een manier te vinden om de tinnitus hanteerbaar te maken. U kunt hiervoor terecht bij de NVVS-Commissie Tinnitus en Hyperacusis, die de belangen behartigt van mensen met tinnitus en hyperacusis. De commissie is samengesteld uit ervaringsdeskundigen, biedt informatie, voorlichtingsbijeenkomsten, heeft een netwerk van telefonische contactpersonen en beheert een discussieforum op internet.

Medicatie

Gevoelens van angst, wanhoop en zelfs depressie zijn bij (ernstige) tinnitusklachten heel begrijpelijk, maar kunnen het proces van leren omgaan met tinnitus belemmeren. Medicijnen om uw negatieve gevoelens meer onder controle te krijgen en/of medicijnen om beter te kunnen slapen kunnen weliswaar niet de luidheid, maar wel de last die u ervaart van tinnitus, verminderen.

Bespreek dit met uw KNO- of huisarts.

Hulpmiddelen

Bij chronische tinnitus kunt u gebruik maken van verschillende hulpmiddelen, waarmee u de aanwezige geluiden meer naar de achtergrond van uw bewustzijn kunt verplaatsen.

Overleg altijd met uw KNO-arts of een Audiologisch Centrum over de aanschaf van dit soort hulpmiddelen.

Hoortoestel(len)

Hoortoestellen versterken spraak- en omgevingsgeluid, waardoor de tinnitus wordt teruggedrongen. De effectiviteit hangt af van de zwaarte van het gehoorverlies en de aard en ernst van de tinnitus.

Tinnitusmaskeerder

Dit apparaat, dat uiterlijk op een hoortoestel lijkt, produceert ruis en kan daarmee bepaalde soorten tinnitus (meestal hoge pieptonen) draaglijker maken. Bij sommige mensen hindert de maskeerder echter het verstaan van spraak. De gebruiker kan zelf het volume van de ruis instellen.

Tinnitusinstrument

Dit is een combinatie van hoortoestel en tinnitusmaskeerder, bedoeld voor mensen met een zwaar tot zeer zwaar gehoorverlies. De gebruiker kan zelf de versterking van het toestel en het volume van de ruis instellen.

Tinnitusrevalidatie

Als u veel last hebt van tinnitus kan de KNO-arts u verwijzen voor gehoorrevalidatie en/of tinnitusrevalidatie naar een Audiologisch Centrum. Ook is bij diverse instellingen voor geestelijke gezondheidszorg tinnitusrevalidatie mogelijk. Revalidatieprogramma’s zijn gericht op het leren omgaan met tinnitus.

Alternatieve geneeswijzen

Er zijn veel oorzaken van tinnitus waarbij de reguliere geneeskunde niet echt hulp kan bieden. Dit geldt ook voor de alternatieve geneeskunde, zoals b.v. homeopathie, acupunctuur en geluidstherapie. Toch zijn er mensen, die na behandeling met alternatieve therapieën aanmerkelijk minder last hebben van hun tinnitus.

Resultaten zijn en blijven echter zeer individueel.

Organisaties voor informatie, hulp en begeleiding

Tinnitusloket
Voor acute hulp of vragen over tinnitus kunt u gratis terecht bij het tinnitusloket, het landelijk loket waar men op de hoogte is van alle hulp en begeleidingsmogelijkheden en u (rechtstreeks) kan doorverwijzen (telefoon 0800-TINNITUS = 0800-84664887).

NVVS (Nederlandse Vereniging voor Slechthorenden)
Bij de NVVS zijn meerdere nuttige websitepagina's te bezoeken:

    www.nvvs.nl/tinnitus;

    www.nvvs.nl/forum/tinnitus (discussie- en informatieforum);

    www.nvvs.nl/medicijnen (informatie over het effect van medicijnen op tinnitus).

Audiologische Centra (FENAC)
Meer informatie over audiologische centra vindt u op de site van de FENAC.

Deze voorlichtingspagina over tinnitus (oorsuizen) is door KNO in november 2009 in samenwerking met de NVVS gemaakt. Dit artikel is, met toestemming van KNO, overgenomen van de website www.kno.nl.

Column | Een nieuw geluid

Geluid is al zo oud als de oerknal. Of nog ouder, wie zal het zeggen? Geluid op zich is geen nieuw fenomeen. Wel veranderen of verdwijnen geluiden in de loop van de tijd. Wie kent bijvoorbeeld nog het geluid van de ouderwetse koffiemolen? Ook komen er nieuwe geluiden bij. Letterlijk en figuurlijk, want ook Gezond Gehoor is een ‘nieuw geluid’. Welke ontwikkelingen zijn er op het gebied van geluid? Qua regelgeving is er weinig nieuws onder de zon. Van de overheid hoeft u op dit moment geen nieuwe geluidnormen te verwachten. Neem het verschijnsel bouw­lawaai: het geluid dat gemaakt wordt tijdens en door het bouwen van bijvoorbeeld huizen, het aanleggen of onderhouden van (spoor)wegen et cetera. Steeds meer mensen ondervinden overlast door bouwlawaai. Dit komt onder andere doordat er meer in de avond en ‘s nachts gewerkt wordt. We kunnen het ons niet meer permitteren dat we de wegen of spoorwegen overdag afsluiten, dus trekken de aannemers er in de nachtelijke uurtjes met hun zware materieel op uit.

Je zou zeggen dat voor deze veel voorkomende werkzaamheden wel het een en ander geregeld is. Voor het geluid bedoel ik dan. Dat het wegfrezen van asfalt voor je deur bijvoorbeeld niet meer dan x decibel mag produceren in je slaapkamer. Of dat dit niet de hele nacht mag duren. Maar neen, niets is minder waar. Voor bouwlawaai, toch in de top van de geluid­shinderlijstjes, is geen landelijke regelgeving. Gemeenten mogen hier een eigen beleid voor vaststellen. Een aantal gemeen­ten doet dat ook. De meesten echter niet. Na lang wachten is zeer recent de Circulaire Bouwlawaai (een richtlijn van de Rijksoverheid hoe om te gaan met bouwlawaai) geüpdate. Het is een schamel houvast geworden met enkele nobele richtlijnen. En voor de nachtelijke uurtjes hebben ze bedacht: Niets!

Oké, een nieuw geluid dan. Nadat de muziek in clubs en op poppodia de laatste jaren harder en harder moest, (met meer en meer lage tonen) zijn zowel de exploitanten als de bezoekers tot inzicht gekomen dat het misschien wel ietsje minder mag. Een nieuw gehoord geluid is dat 103 decibel op de dansvloer wel zo’n beetje genoeg is. Mits de kwaliteit van het geluid top is! Bij dergelijke geluidsniveaus treedt nog steeds gehoorschade op, dat wel. Maar waar voorheen 110 tot 115 decibel geen uitzondering was, is dit toch een hele verbetering.

Maar dan écht nieuw geluid. Geluiden die we voor de eerste keer horen. Zoals voor een baby elk geluidje nieuw is. Vol ver­bazing zoekt hij (of zij) waar dit geluidje nu weer vandaan komt. Met gevoelens van troost, verwondering, angst en nieuws­gierigheid raakt hij langzaam gewend aan al die nieuwe geluiden tot hij net zo stoïcijns reageert op alles om zich heen als wij. Ik probeer mijn zoontje van bijna vier te leren luisteren naar de dingen om hem heen. Hij vindt het leuk en is er goed in. Een ‘Bob de Bouwer’ om de hoek heeft hij allang gehoord. En zelfs in een brei aan dagelijks lawaai merkt hij iets nieuws op: ‘hé, ik hoor iets!’ zegt hij dan. Ik hoop dat hij nog heel lang nieuwe geluiden zal horen...

Gepubliceerd in het
eerste nummer van
'Gezond Gehoor'
lente 2011

Gezond Gehoor

Wat betekent geluid in ons dagelijks leven? Wat voor invloed heeft geluid op onze gezondheid? En hoe belangrijk is een goed gehoor? Deze en vele andere vragen staan centraal in het nieuwe magazine Gezond Gehoor. Het eerste tijdschrift in Nederland dat de onderwerpen geluid, gehoor en gehoorproblemen bespreekt in relatie tot gezondheid en welzijn.

Het nieuwe tijdschrift Gezond Gehoor wordt 3 x per jaar uitgegeven en gaat over geluid, gehoor en gezondheid

Op: http://www.gezondgehoor.nl/ vind je meer informatie.

Ook leuk: Lennard Duijvestijn is gevraagd vaste columnist te worden van Gezond gehoor. Zie het eerste nummer voor de aftrap!